2011\u2019de ba\u015flayan Suriye Krizi, insanl\u0131\u011f\u0131n h\u00e2len kanayan yaras\u0131d\u0131r. \u00dczerinden y\u0131llar ge\u00e7mi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen kriz, iyile\u015fme e\u011filimi bir yana daha da derinle\u015fen, \u00f6ng\u00f6r\u00fclemez ve maalesef olumlu oldu\u011funu s\u00f6yleyemeyece\u011fimiz s\u00fcre\u00e7lere do\u011fru ilerlemektedir. Di\u011fer taraftan 2019 itibar\u0131yla \u00c7in\u2019de ba\u015f g\u00f6steren ve ard\u0131ndan t\u00fcm d\u00fcnyay\u0131 kas\u0131p kavuran COVID-19 pandemisi milyonlarca can alm\u0131\u015f, a\u015f\u0131 ve tedavi s\u00fcre\u00e7lerinde \u00f6nemli ilerlemeler olsa bile adaletsiz da\u011f\u0131t\u0131m ve patentler nedeniyle a\u015f\u0131lar\u0131n yoksul \u00fclkelere ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 konusunda d\u00fcnya maalesef iyi s\u0131nav verememi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n
B\u00fct\u00fcn bunlarla beraber on y\u0131llard\u0131r s\u00fcregelen ve etkilerini son y\u0131llarda daha da g\u00fc\u00e7l\u00fc hissettiren iklim de\u011fi\u015fiklikleri sadece 2021\u2019de \u00fclkemizin kuzeyinde \u00e7ok kuvvetli sel felaketlerine sebep olurken g\u00fcneyinin ise orman yang\u0131nlar\u0131yla bo\u011fu\u015fmas\u0131na sebebiyet vermi\u015f, bizi ciddi kurakl\u0131k tehdidiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r. A\u011fustos\u2019ta Kastamonu, Sinop ve Bart\u0131n\u2019\u0131 etkileyen sel felaketlerinde seksen iki insan\u0131m\u0131z hayat\u0131n\u0131 kaybederken yine ayn\u0131 d\u00f6nemde Ege ve Akdeniz B\u00f6lgeleri\u2019nde meydana gelen ve iki hafta boyunca devam eden orman yang\u0131nlar\u0131, t\u00fcm canl\u0131lar\u0131n ya\u015fam kaynaklar\u0131n\u0131 k\u00fcl etmi\u015ftir. Bu durum \u00fclkemizde b\u00f6yleyken d\u00fcnyan\u0131n her yerinde de ayn\u0131 \u015fekilde hayat\u0131 olumsuz etkilemi\u015f, g\u00f6\u00e7 kervan\u0131na bir de iklimden etkilenen kitleler eklenmi\u015ftir. Ayr\u0131ca \u0130nsan Haklar\u0131 Evrensel Beyannamesi<\/em>yle insanl\u0131\u011f\u0131n kabul etti\u011fi temel haklara mugayir y\u00f6netimler; insanlar\u0131n h\u00fcr ve insanca ya\u015fama tercihlerine m\u00fcsaade etmeyen, \u00f6zellikle kad\u0131n ve \u00e7ocuklar\u0131 can g\u00fcvenlikleri konusunda korku ve endi\u015feyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rakan \u015fiddet ve bask\u0131 yanl\u0131s\u0131 anlay\u0131\u015fla halklar\u0131na m\u00fclteci olmaktan ba\u015fka \u00e7are b\u0131rakmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu durum, bug\u00fcn insanl\u0131\u011f\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcme kavu\u015fturmas\u0131 gereken daha pek \u00e7ok problem gibi d\u00fcnya g\u00fcndeminde hak etti\u011fi yeri bulamam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Taliban\u2019\u0131n iktidar\u0131 ele ge\u00e7irmesiyle Afganistan\u2019da ortaya \u00e7\u0131kan yeni durum, zaten y\u0131llard\u0131r \u0131zd\u0131rap alt\u0131nda hayatlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015fan Afgan halk\u0131n\u0131n yeni bir g\u00f6\u00e7 dalgas\u0131yla Pakistan ve \u0130ran \u00fczerinden T\u00fcrkiye\u2019ye ve ard\u0131ndan Avrupa\u2019ya ge\u00e7me ve nihayetinde huzurlu bir hayat kurma hayalleriyle gen\u00e7 ya\u015fl\u0131 demeden yola koyulmalar\u0131na neden olmu\u015ftur. \u00dclkemiz de Suriyeli m\u00fcltecilerin \u00fczerine ilave bir Afgan m\u00fclteci g\u00f6\u00e7\u00fcn\u00fcn yaratt\u0131\u011f\u0131 \u015foku g\u00f6\u011f\u00fcslemekte son derece zorlanmaktad\u0131r. \u00d6te yandan Suriye\u2019nin \u0130dlib b\u00f6lgesinde kar\u015f\u0131la\u015f\u0131labilecek potansiyel bir kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131kla \u00fc\u00e7 milyonluk ilave bir g\u00f6\u00e7 dalgas\u0131 riski de mevcuttur.<\/p>\n\n\n\n Yukar\u0131da tek nefeste s\u00f6yleyebildi\u011fimiz b\u00fct\u00fcn bu olanlar, buz da\u011f\u0131n\u0131n yaln\u0131zca g\u00f6r\u00fcnen y\u00fcz\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n G\u00f6\u00e7le yola koyulan m\u00fcltecilerin sa\u011fl\u0131k, koruma ve e\u011fitim gibi ihtiya\u00e7lar\u0131 \u015f\u00f6yle dursun, s\u0131\u011f\u0131nd\u0131klar\u0131 \u00fclkelerde ev sahibi topluluklar\u0131n bu s\u00fcreci kabul etmesine y\u00f6nelik uyum \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 da h\u00e2l\u00e2 orta yerde bir sorun olarak durmaktad\u0131r. H\u00e2l b\u00f6yleyken sava\u015f ve g\u00f6\u00e7 ko\u015fullar\u0131nda ya\u015fad\u0131klar\u0131 ac\u0131 g\u00fcnler nedeniyle derin bir ruhsal ve psikolojik y\u0131k\u0131m alt\u0131nda kalan insanlar\u0131n almas\u0131 gereken psikososyal deste\u011fi sa\u011flayacak kapasitenin yetersizli\u011fi, dil bariyeri ve k\u00fclt\u00fcrel farkl\u0131l\u0131klar i\u015fi daha da zorla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r. Bunlara ilaveten etkilenen gruplar aras\u0131nda madde kullan\u0131m\u0131n\u0131n g\u00f6zlemlenmesi, bu konuda derin ve detayl\u0131 bir ara\u015ft\u0131rma yap\u0131lmas\u0131n\u0131 gerekli k\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Bu ahvalde resm\u00ee verilere g\u00f6re \u00fclkemizde kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f 3.738.032 ge\u00e7ici koruma alt\u0131ndaki Suriyeliye hizmet g\u00f6t\u00fcren kamu ve sivil toplum kurulu\u015flar\u0131yla yerel y\u00f6netimlerin i\u015f birli\u011fi ve koordinasyon i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, kaynaklar\u0131n daha verimli kullan\u0131lmas\u0131nda, do\u011fru yerde ve zamanda m\u00fcdahalelerde bulunulmas\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli bir yer tutmaktad\u0131r. H\u00e2lihaz\u0131rdaki m\u00fclteci y\u00fck\u00fcn\u00fcn artaca\u011f\u0131n\u0131, iklim de\u011fi\u015fikliklerinin olumsuz etkilerinin iyimser bir \u00f6ng\u00f6r\u00fcyle bile y\u00fczy\u0131llar s\u00fcrebilece\u011fini \u00f6ng\u00f6rerek daha planl\u0131 ve y\u00fcksek kapasiteye ihtiya\u00e7 duydu\u011fumuz a\u015fik\u00e2rd\u0131r. Birle\u015fmi\u015f Milletler M\u00fclteciler Y\u00fcksek Komiserli\u011fi (BMMYK) Raporu<\/em>na g\u00f6re 2008\u2019den bu yana her y\u0131l yakla\u015f\u0131k 21,5 milyon ki\u015fi sel, f\u0131rt\u0131na, kas\u0131rga ve a\u015f\u0131r\u0131 kurakl\u0131k gibi hava \u015fartlar\u0131 sebebiyle g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kalm\u0131\u015ft\u0131r. 2020\u2019de yay\u0131mlanan D\u00fcnya Afet Raporu<\/em> ise iklim ve hava ba\u011flant\u0131l\u0131 afetlerin say\u0131s\u0131n\u0131n 1960\u2019lardan beri y\u00fckselmekte oldu\u011funa, 1990\u2019lardan bu yana ise yakla\u015f\u0131k y\u00fczde otuz be\u015f artt\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekmi\u015fti. \u00dclkemiz de g\u00f6\u00e7 yollar\u0131 \u00fczerinde bulunmas\u0131 sebebiyle iklim krizi kaynakl\u0131 olu\u015facak g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kalan insan seliyle kar\u015f\u0131la\u015fma riski ta\u015f\u0131yan \u00fclkelerin ba\u015f\u0131nda gelmektedir. Bu ba\u011flamda uluslararas\u0131 toplumun, bedelini yine yoksullar\u0131n \u00f6deyece\u011fi iklim g\u00f6\u00e7\u00fcnden ka\u00e7\u0131nmak i\u00e7in uygun haz\u0131rl\u0131klar\u0131n ve yat\u0131r\u0131m\u0131n yap\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik gereken ad\u0131mlar\u0131 acilen atmaya ba\u015flamas\u0131 bir zarurettir.<\/p>\n\n\n\n T\u00fcm bunlarla beraber b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada salg\u0131n\u0131n etkisiyle \u00fcretimin yava\u015flamas\u0131, tedarik zincirindeki kopmalar veya aksamalar, \u00fclkelerin ekonomik krizlerle bo\u011fu\u015fmas\u0131 ve di\u011fer politik nedenler insani yard\u0131m camias\u0131n\u0131n i\u015fini son derece g\u00fc\u00e7le\u015ftirmektedir.<\/p>\n\n\n\n \u00dcstelik \u00fcz\u00fclerek tecr\u00fcbe ediyoruz ki insani krizin ac\u0131mas\u0131z etkilerine maruz kalan bu insanlar maalesef baz\u0131 \u00fclkelerin i\u00e7 ve d\u0131\u015f politika g\u00fcndemlerinin malzemesi h\u00e2line gelmi\u015ftir. Bu yakla\u015f\u0131m, d\u00fcnyada devletler aras\u0131 veya devletlerle silahl\u0131 ayr\u0131l\u0131k\u00e7\u0131 gruplar aras\u0131nda c\u0131kan sava\u015flar\u0131n ve anla\u015fmazl\u0131klar\u0131n ate\u015fini koruklemekte, milyonlarca insan\u0131n kimi zaman kendi \u00fclkelerinde yerinden edilmesine kimi zamansa \u00fclkelerini terk etmek zorunda kalmas\u0131na yol a\u00e7maktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Son y\u0131llarda ortaya \u00e7\u0131kan b\u00fcy\u00fck insani krizler a\u00e7l\u0131kla susuzlukla ve yoksullukla m\u00fccadele eden Afrika \u00fclkelerinin dertlerini neredeyse unutturmu\u015ftur. Bu b\u00f6lgelere g\u00f6nderilen yard\u0131mlar azalm\u0131\u015ft\u0131r. Di\u011fer taraftan salg\u0131n\u0131n ve yoksullu\u011fun ac\u0131 etkisi bu b\u00f6lgelerdeki g\u00f6\u00e7 ak\u0131m\u0131n\u0131 artt\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Zengin ve kalk\u0131nm\u0131\u015f \u00fclkelere y\u00f6nelik g\u00f6\u00e7 bask\u0131s\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda sert tedbirler al\u0131nmas\u0131, bu \u00fclkelere m\u00fclteci kabul\u00fcn\u00fcn engellenmesi ve Avrupa s\u0131n\u0131r\u0131na girmeye \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n geri itilmesi insanl\u0131\u011f\u0131n vicdan\u0131 \u00f6n\u00fcnde devasa bir y\u00fcz karas\u0131 olarak \u00f6ylece durmaktad\u0131r. Bu \u00e7er\u00e7evede uluslararas\u0131 kamuoyunun sesi olduk\u00e7a c\u0131l\u0131z ve beklenen \u00e7\u00f6z\u00fcmlerden \u00e7ok uzak noktadad\u0131r. Zengin ve kalk\u0131nm\u0131\u015f \u00fclkeler, kendi n\u00fcfuslar\u0131ndan \u00e7ok daha fazla a\u015f\u0131 ve g\u0131day\u0131 stoklarken bu m\u00fccadelede ekonomik g\u00fcc\u00fc olmayan \u00fclkelerde ya\u015fayan halklar her zaman oldu\u011fu gibi yaln\u0131z b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f ve bu \u00fclkeler Omicron varyant\u0131n\u0131n da g\u00f6sterdi\u011fi \u00fczere COVID-19 salg\u0131n\u0131n\u0131n yeni varyantlar\u0131n\u0131n olu\u015fumu i\u00e7in bir merkez \u00fcss\u00fc h\u00e2line gelmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n \u0130nsani yard\u0131m alan\u0131n\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fck bir par\u00e7as\u0131 olan D\u00fcnya Doktorlar\u0131, T\u00fcrkiye ve Suriye\u2019nin Afrin ve \u0130dlib b\u00f6lgelerindeg\u00f6revli 77 medikal, 69 idari ve yard\u0131mc\u0131 personel olmak \u00fczere toplam 146 personeli ve 12 birinci basamak sa\u011fl\u0131k merkeziyle hizmet vermeye devam etmektedir.<\/p>\n\n\n\n Aral\u0131k 2021 itibar\u0131yla toplam 92.532 do\u011frulanm\u0131\u015f COVID-19 vakas\u0131 bulunan Kuzeybat\u0131 Suriye\u2019de \u015fu ana dek COVID-19 kaynakl\u0131 2.266 \u00f6l\u00fcm kay\u0131tlara ge\u00e7mi\u015f durumdad\u0131r. Yaln\u0131zca bu b\u00f6lgede toplamda 321.048 PCR testi yap\u0131l\u0131rken A\u011fustos-Ekim 2021 aras\u0131nda \u00fclke, pandeminin en \u015fiddetli dalgas\u0131n\u0131 ya\u015fam\u0131\u015f ve test pozitiflik oran\u0131 %61\u2019e kadar y\u00fckselmi\u015ftir. Ba\u015flang\u0131c\u0131ndan bu yana on y\u0131ldan fazla s\u00fcredir devam eden sava\u015fla y\u0131k\u0131ma u\u011fram\u0131\u015f Suriye\u2019de de pandemiyle m\u00fccadele eden D\u00fcnya Doktorlar\u0131, Afrin ve \u0130dlib\u2019de bulunan PCR laboratuvarlar\u0131yla g\u00fcnl\u00fck 300-600 test say\u0131s\u0131na ula\u015farak m\u00fccadelesine devam etmektedir.<\/p>\n\n\n\n Kliniklerimiz ve mobil ekiplerimizce sunulan birinci basamak sa\u011fl\u0131k hizmetleri, psikososyal destek, koruma hizmetleri ve fark\u0131ndal\u0131k \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla sadece ge\u00e7en y\u0131l Eyl\u00fcl 2020-Eyl\u00fcl 2021 aras\u0131nda 141.580 kons\u00fcltasyon hizmetiyle 89.195 ki\u015fiye sa\u011fl\u0131k hizmeti sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Suriye ve T\u00fcrkiye\u2019deki programlar\u0131nda 2017\u2019den 2020 sonuna kadar 1.367.000 ki\u015fiye do\u011frudan hizmet ula\u015ft\u0131ran ve 82.306.884,80.-TL de\u011ferinde ila\u00e7 ve t\u0131bbi malzeme sa\u011flayan D\u00fcnya Doktorlar\u0131\u2019n\u0131n tek ba\u015f\u0131na ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 bu rakamlar dahi b\u00f6lgede ya\u015fanan krizin ne denli b\u00fcy\u00fck oldu\u011funun, h\u00e2len devam etti\u011finin ve daha fazla kayna\u011fa ihtiya\u00e7 duyuldu\u011funun a\u00e7\u0131k bir g\u00f6stergesidir. <\/em>Mevcut durum kar\u015f\u0131s\u0131nda \u015f\u00fcphesiz ve maalesef ki yap\u0131lanlar kifayetsiz kalmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 olarak meseleye odakland\u0131\u011f\u0131m\u0131zda g\u00f6r\u00fcyoruz ki kriz \u00f6ncesi geleni g\u00f6rmek ve \u00f6nlemler almak krize m\u00fcdahale etmekten \u00e7ok daha etkili olacakt\u0131r. Gerek do\u011fal afetler gerekse yukar\u0131da sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z di\u011fer insani krizler i\u00e7in her zaman canl\u0131 tutulacak ileti\u015fim kanallar\u0131, koordinasyon, bilgilendirme ve savunuculuk faaliyetleri kriz \u00f6ncesinde ve sonras\u0131nda \u00e7ok faydal\u0131 olacakt\u0131r. Kriz h\u00e2linde an\u0131nda m\u00fcdahale etmek i\u00e7in kapasiteyi artt\u0131rmak ve olu\u015fabilecek olumsuz etkilerin en aza indirgenmesi ad\u0131na uyum ve rehabilitasyon \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla saha d\u00fczeyinde akademik ara\u015ft\u0131rmalar yaparak g\u00f6\u00e7 literat\u00fcr\u00fcn\u00fc ulusal ve uluslararas\u0131 alanda geli\u015ftirmek de akla gelen \u00e7al\u0131\u015fmalar aras\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde umut verici g\u00fczel tablolar tasvir etmeyi \u00e7ok isterdim ama \u015fu h\u00e2liyle g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ki insanl\u0131k i\u00e7in zaten \u00e7ok zor ge\u00e7mekte olan s\u0131nav, d\u00fcnyan\u0131n \u00e7e\u015fitli b\u00f6lgelerinde devam eden sava\u015flar, artan yoksulluk, bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131klar ve iklim de\u011fi\u015fikli\u011finin etkisini ciddi bir d\u00fczeyde g\u00f6stermeye ba\u015flamas\u0131 nedeniyle daha da zorla\u015facakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Her h\u00e2l ve \u015fartta insani yard\u0131m \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n umut, gayret ve sevgi dolu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n d\u00fcnyay\u0131 her y\u00f6n\u00fcyle daha temiz bir iklime ta\u015f\u0131yaca\u011f\u0131na inanarak bu umutla daha \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz, \u00e7al\u0131\u015fmaya devam edece\u011fiz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" 2011\u2019de ba\u015flayan Suriye Krizi, insanl\u0131\u011f\u0131n h\u00e2len kanayan yaras\u0131d\u0131r. \u00dczerinden y\u0131llar ge\u00e7mi\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen kriz, iyile\u015fme e\u011filimi bir yana daha da derinle\u015fen, \u00f6ng\u00f6r\u00fclemez ve maalesef olumlu oldu\u011funu s\u00f6yleyemeyece\u011fimiz s\u00fcre\u00e7lere do\u011fru ilerlemektedir. Di\u011fer taraftan 2019 itibar\u0131yla \u00c7in\u2019de ba\u015f g\u00f6steren ve ard\u0131ndan t\u00fcm d\u00fcnyay\u0131 kas\u0131p kavuran COVID-19 pandemisi milyonlarca can alm\u0131\u015f, a\u015f\u0131 ve tedavi s\u00fcre\u00e7lerinde \u00f6nemli ilerlemeler olsa…<\/p>\n