{"id":2689,"date":"2023-07-12T13:50:51","date_gmt":"2023-07-12T10:50:51","guid":{"rendered":"https:\/\/yillik.kizilayakademi.org.tr\/?p=2689"},"modified":"2024-05-15T15:41:19","modified_gmt":"2024-05-15T12:41:19","slug":"kan-hizmetlerinde-pandemi-donemi-refleksi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kizilayakademi.org.tr\/yillik\/kan-hizmetlerinde-pandemi-donemi-refleksi\/","title":{"rendered":"Kan Hizmetlerinde Pandemi D\u00f6nemi Refleksi"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u00fcnyam\u0131zda do\u011fa kaynakl\u0131 ya\u015fanan afetlerde bir\u00e7ok disiplin bir arada \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Afet d\u00f6neminde ve sonras\u0131nda&nbsp; baz\u0131 faaliyetlere ve g\u00f6revlere ara verilirken insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilgilendiren t\u00fcm yap\u0131lar durmaks\u0131z\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na devam ediyor. 2019 sonunda ba\u015flayan ve d\u00fcnya i\u00e7in kriz h\u00e2line gelen COVID-19 pandemisi, sa\u011fl\u0131k sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc t\u00fcm end\u00fcstrilerin merkezi h\u00e2line getirdi. Bu ba\u011flamda 66 y\u0131ld\u0131r \u00fclkenin kan ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in faaliyet g\u00f6steren T\u00fcrk K\u0131z\u0131lay Kan Hizmetleri Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc h\u0131zl\u0131 ve koordineli \u00e7al\u0131\u015farak pandeminin gerektirdi\u011fi refleksleri g\u00f6sterdi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">K\u0131z\u0131lay, gen\u00e7 bir \u00fclkenin kendini geli\u015ftirebilmek ad\u0131na yapt\u0131\u011f\u0131 at\u0131l\u0131mlar\u0131n destek\u00e7isi olman\u0131n yan\u0131nda bir\u00e7ok payda\u015f\u0131 bir araya getiren insani yard\u0131m \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndaki t\u00fcm alanlarda da varl\u0131k g\u00f6sterdi. Sahip oldu\u011fu g\u00fc\u00e7l\u00fc kurumsal yap\u0131 do\u011frultusunda sa\u011fl\u0131k sistemine deste\u011fin art\u0131r\u0131lmas\u0131 ad\u0131na 1953 K\u0131z\u0131lay Kongresi\u2019nde o d\u00f6nemin Genel Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Nihat Re\u015fat Belger\u2019in \u00f6nerisiyle kan yard\u0131m te\u015fkilat\u0131n\u0131n kurulmas\u0131 kararla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Bu kararla ba\u015flat\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar ve kan transf\u00fczyonu konusunda \u0130ngiltere ve ABD\u2019ye g\u00f6nderilen uzmanlar\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fleri do\u011frultusunda 1957\u2019de e\u015f zamanl\u0131 a\u00e7\u0131lan iki kan merkeziyle kan bankac\u0131l\u0131\u011f\u0131 hizmetine ba\u015flayan kurumumuz g\u00fcn\u00fcm\u00fczde 18 b\u00f6lge kan merkezi, 69 kan ba\u011f\u0131\u015f\u0131 merkezi, 4 merkez\u00ee laboratuvar ve alan\u0131nda uzman 4.006 personeliyle 1.142 hastanenin kan bile\u015feni ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layabilecek b\u00fcy\u00fck bir organizasyona d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. Bu b\u00fcy\u00fcme s\u00fcreci i\u00e7inde sadece rutindeki kan ihtiyac\u0131nda de\u011fil, \u00fclkemizin \u00e7e\u015fitli b\u00f6lgelerinde ya\u015fanan do\u011fa kaynakl\u0131 afetler ve ter\u00f6r eylemleri gibi beklenmeyen durumlarda da y\u00fcr\u00fct\u00fclen etkin kan stoku y\u00f6netimiyle tedavi s\u00fcrecinin \u00f6nemli bir par\u00e7as\u0131 oldu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Haf\u0131zalar\u0131m\u0131zdan \u00e7\u0131kmayan do\u011fa ve insan kaynakl\u0131 afetlerden etkilenen b\u00f6lge halk\u0131na belirli s\u00fcrede hizmet sa\u011flanarak hayat\u0131n normal ak\u0131\u015f\u0131na d\u00f6nmesi s\u00fcrecine ge\u00e7ildi. Ancak 2020\u2019de bir olgu olarak hayat\u0131m\u0131za giren yeni tip koronavir\u00fcs salg\u0131n\u0131, \u00f6nleyici ve tedavi edici hekimli\u011fin ezberlerini bozdu. \u00c7in\u2019de ba\u015flayan hastal\u0131\u011f\u0131n h\u0131zla yay\u0131lmas\u0131na ve tedavisine y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar yak\u0131ndan takip edilmesine ra\u011fmen \u00fclkemizin sa\u011fl\u0131k sisteminin bu konudaki refleksi, 2020 Mart\u2019ta T\u00fcrkiye\u2019de ilk vakan\u0131n g\u00f6r\u00fclmesiyle izlenebildi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131lan ilk a\u00e7\u0131klamayla birlikte K\u0131z\u0131lay Kriz Kurulu h\u0131zl\u0131ca toplanarak kurumun t\u00fcm faaliyet alanlar\u0131n\u0131n alaca\u011f\u0131 \u00f6nlem ve ger\u00e7ekle\u015ftirece\u011fi eylemler g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcld\u00fc. Pandemi nedeniyle COVID-19 Bilimsel Dan\u0131\u015fma Kurulunun \u00f6nerileri do\u011frultusunda haz\u0131rlanan \u201cKan Merkezlerinde Al\u0131nacak \u00d6nlemler\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 dok\u00fcmanda yer alan koruyucu \u00f6nlemler h\u0131zla hayata ge\u00e7irildi. Pandemide de devam eden kan ihtiyac\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanabilmesi i\u00e7in kesintisiz \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 gereken kan hizmet birimlerinde ve kan ba\u011f\u0131\u015f\u0131 alanlar\u0131nda gerekli d\u00fczenlemeler ivedilikle ba\u015flat\u0131ld\u0131. Kan ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu donasyon salonlar\u0131ndaki yataklar seyreltildi, ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korumaya y\u00f6nelik hizmet veren personel i\u00e7in koruyucu k\u0131yafetler ve t\u00fcm ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z i\u00e7in maske kullan\u0131m\u0131 zorunlu h\u00e2le getirildi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">ABD G\u0131da ve \u0130la\u00e7 \u0130daresinin [Food and Drug Administration (FDA)] COVID-19 hastal\u0131\u011f\u0131ndan iyile\u015fmi\u015f bireylerin kan\u0131ndan elde edilecek imm\u00fcn plazma tedavisini \u00f6nermesiyle birlikte bir\u00e7ok \u00fclkede imm\u00fcn plazma tedavisi uygulamada yerini ald\u0131. \u00dclkemizde de Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131, 01 Nisan 2020 itibar\u0131yla COVID-19 hastalar\u0131n\u0131n iyile\u015ftirilmesinde imm\u00fcn plazma tedavisinin de yer almas\u0131na karar vererek kurumumuzu bu konuda yetkili k\u0131ld\u0131. Bir hafta gibi k\u0131sa bir s\u00fcrede Bakanl\u0131k taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131klanan y\u00fcksek vaka olan \u015fehirlerde e\u015f zamanl\u0131 12 \u0130mm\u00fcn Plazma Ba\u011f\u0131\u015f\u0131 Merkezi olu\u015fturuldu. Bu merkezlerde \u00e7al\u0131\u015facak ve iyile\u015fen hastalarla ileti\u015fime ge\u00e7ecek ekipler belirlendi. Kan ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131s\u0131 kazan\u0131m\u0131nda kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z bilgi y\u00f6netim sistemlerinde imm\u00fcn plazma bile\u015feni al\u0131m\u0131na ve t\u00fcm i\u015flem ad\u0131mlar\u0131na y\u00f6nelik geli\u015ftirmeler yap\u0131ld\u0131. S\u00fcrece d\u00e2hil olacak t\u00fcm personele y\u00f6nelik i\u015f ak\u0131\u015flar\u0131n\u0131 i\u00e7eren bilgilendirici dok\u00fcmanlar haz\u0131rland\u0131.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bas\u0131nda ve sosyal medyada kan ihtiyac\u0131n\u0131n devam etti\u011fine ve \u00e7al\u0131\u015fma durumlar\u0131na ili\u015fkin haberler yo\u011fun \u015fekilde yer ald\u0131. Bu zorlu s\u00fcre\u00e7te toplum nezdindeki en b\u00fcy\u00fck desteklerden biri de \u00fclkede uygulanan d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kma k\u0131s\u0131tlamalar\u0131nda \u201czorunlu kan randevusu olanlar\u201d istisnas\u0131yla kan ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n hastalara deste\u011finin kesilmemesiydi. Bu ba\u011flamda tam kan, aferez trombosit ve imm\u00fcn plazma ba\u011f\u0131\u015f\u0131 yapmak isteyen ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n bekleme s\u00fcrelerini azaltmak, d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kma k\u0131s\u0131tlamalar\u0131nda g\u00fcvenli ula\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 sa\u011flayabilmek i\u00e7in \u201cOnline Kan Randevu Sistemi\u201d yaz\u0131l\u0131m\u0131 ivedilikle kullan\u0131ma a\u00e7\u0131ld\u0131. Ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131 ve ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131 adaylar\u0131m\u0131z, resm\u00ee web adresi \u00fczerinden veya \u00e7a\u011fr\u0131 merkezi arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla kendilerine en yak\u0131n kan ba\u011f\u0131\u015f\u0131 noktas\u0131nda istedikleri tarih, g\u00fcn ve saatte randevu olu\u015fturabildi. Pandeminin kurumsal yap\u0131m\u0131za katk\u0131lar\u0131 aras\u0131nda sayabilece\u011fimiz \u201cOnline Kan Randevu Sistemi\u201d, kan ba\u011f\u0131\u015f\u0131 mobil uygulamas\u0131na da entegre edilerek ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n kullanaca\u011f\u0131 eri\u015fim tercihleri geni\u015fletildi. Randevu olu\u015fturma i\u015flemi sonras\u0131nda kendilerine ula\u015fan k\u0131sa mesajla d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kma k\u0131s\u0131t\u0131 uygulanan saatler aras\u0131nda da bu mesaj\u0131 emniyet g\u00fc\u00e7lerine g\u00f6stererek kan ba\u011f\u0131\u015f\u0131 alanlar\u0131na rahatl\u0131kla gelebildiler. A\u011f\u0131r seyreden koronovir\u00fcs hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n seyrinde kullan\u0131lan imm\u00fcn plazma bile\u015feni ihtiyac\u0131n\u0131n art\u0131\u015fta oldu\u011fu d\u00f6nemde Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n g\u00f6revlendirmesiyle \u0130l Sa\u011fl\u0131k M\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerinde g\u00f6rev yapan ekiplerle koordineli h\u00e2lde,&nbsp; iyile\u015fen hasta aramas\u0131 yap\u0131larak etkile\u015fime ge\u00e7ilen ki\u015fi say\u0131s\u0131 ve b\u00f6lgesi art\u0131r\u0131ld\u0131. Yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmelerin kay\u0131t alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in geli\u015ftirilen uygulama \u0130l Sa\u011fl\u0131k M\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerinde g\u00f6revlendirilen personelin kullan\u0131m\u0131na a\u00e7\u0131larak \u00fclke genelinde yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmeler tek noktadan izlenebilir duruma getirildi. \u0130leti\u015fime ge\u00e7ilen ve imm\u00fcn plazma ba\u011f\u0131\u015f\u0131 yapmay\u0131 kabul eden ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131 adaylar\u0131na daha fazla olanak sa\u011flamak ad\u0131na \u0130mm\u00fcn Plazma Ba\u011f\u0131\u015f\u0131 Merkezi say\u0131s\u0131 42\u2019ye \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131. 661 hastane taraf\u0131ndan imm\u00fcn plazma bile\u015feni kullan\u0131m\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirildi ve 120.174 \u00fcnite hastalara ula\u015ft\u0131.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sonu\u00e7 olarak pandeminin en yo\u011fun ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 2020\u2019de kan ba\u011f\u0131\u015f\u0131 say\u0131lar\u0131 %14 azalmas\u0131na ra\u011fmen Bakanl\u0131k taraf\u0131ndan elektif ameliyatlar\u0131n ertelenmesi, d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kma k\u0131s\u0131tlamalar\u0131nda online randevu sistemiyle kan ba\u011f\u0131\u015f\u0131 randevusunun al\u0131nabilmesi ve mevcut K\u0131z\u0131lay stoklar\u0131ndaki bile\u015fenlerin hizmete sunumuyla \u00fclke kan ihtiyac\u0131 kar\u015f\u0131lama oran\u0131nda de\u011fi\u015fim ya\u015fanmad\u0131. Beklenmeyen ve b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc tahmin edilemeyen k\u00fcresel salg\u0131nda kan hizmetlerimizin \u00e7evik y\u00f6neti\u015fimi, ekiplerimizin \u00fcst\u00fcn gayretleri ve en b\u00fcy\u00fck destek\u00e7ilerimiz kan ba\u011f\u0131\u015f\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6zverileriyle ba\u015far\u0131l\u0131 bir tablo ortaya \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcnyam\u0131zda do\u011fa kaynakl\u0131 ya\u015fanan afetlerde bir\u00e7ok disiplin bir arada \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Afet d\u00f6neminde ve sonras\u0131nda&nbsp; baz\u0131 faaliyetlere ve g\u00f6revlere ara verilirken insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilgilendiren t\u00fcm yap\u0131lar durmaks\u0131z\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na devam ediyor. 2019 sonunda ba\u015flayan ve d\u00fcnya i\u00e7in kriz h\u00e2line gelen COVID-19 pandemisi, sa\u011fl\u0131k sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc t\u00fcm end\u00fcstrilerin merkezi h\u00e2line getirdi. Bu ba\u011flamda 66 y\u0131ld\u0131r \u00fclkenin kan ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak&#8230;<\/p>\n<p><a class=\"moretag\" href=\"https:\/\/kizilayakademi.org.tr\/yillik\/kan-hizmetlerinde-pandemi-donemi-refleksi\/\">Devam\u0131 \u00bb<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"set","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-2689","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kurumsal-degerlendirmeler","years-60","institution-turk-kizilay"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kizilayakademi.org.tr\/yillik\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2689","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kizilayakademi.org.tr\/yillik\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kizilayakademi.org.tr\/yillik\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kizilayakademi.org.tr\/yillik\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kizilayakademi.org.tr\/yillik\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2689"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kizilayakademi.org.tr\/yillik\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2689\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kizilayakademi.org.tr\/yillik\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2689"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kizilayakademi.org.tr\/yillik\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2689"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kizilayakademi.org.tr\/yillik\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2689"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}