G\u00fcn\u00fcm\u00fczde evlerini terk etmek zorunda kalan insanlar\u0131n say\u0131s\u0131 \u015fimdiye dek kaydedilen en y\u00fcksek seviyeye ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Haziran 2023 itibar\u0131yla d\u00fcnya genelinde 110 milyon ki\u015fi zul\u00fcm, \u00e7at\u0131\u015fma, \u015fiddet, insan haklar\u0131 ihlalleri ve kamu d\u00fczenini ciddi \u015fekilde bozan olaylar nedeniyle zorla yerinden edilmi\u015ftir. K\u00fcresel m\u00fclteci n\u00fcfusu 2023 y\u0131l\u0131 ortas\u0131nda 36,4 milyona ula\u015farak 2022 y\u0131l\u0131 sonuna k\u0131yasla %3 yani 1,1 milyon ki\u015filik bir art\u0131\u015f g\u00f6stermi\u015ftir. Ancak bu say\u0131n\u0131n h\u0131zla etraf\u0131m\u0131z\u0131 saran \u00e7ok tehlikeli bir sava\u015f yapbozunun en son ve belki de en b\u00fcy\u00fck par\u00e7as\u0131 olan Gazze\u2019deki \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n \u00f6ncesine i\u015faret etti\u011fi unutulmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
\u0130nsan Haklar\u0131 Evrensel Beyannamesi<\/em>\u2019nin 1. maddesi uyar\u0131nca \u201cB\u00fct\u00fcn insanlar h\u00fcr, haysiyet ve haklar bak\u0131m\u0131ndan e\u015fit do\u011farlar.\u201d Beyanname<\/em>\u2019nin kabul\u00fcnden 75 y\u0131l sonra geldi\u011fimiz noktada insan haklar\u0131na, uluslararas\u0131 insanc\u0131l hukuka, m\u00fclteci hukukuna ve di\u011fer uluslararas\u0131 hukuk normlar\u0131na y\u00f6nelik ihlallerin d\u00fcnya genelinde art\u0131\u015f g\u00f6sterdi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. Sava\u015f\u0131n temel kurallar\u0131n\u0131 yani uluslararas\u0131 insanc\u0131l hukuku g\u00f6zetmemek bir istisna olmaktan \u00e7\u0131kmakta ve adet\u00e2 norm h\u00e2line gelmektedir. Ve bu, evlerinden zorla kopar\u0131lan milyonlarca insan i\u00e7in y\u0131k\u0131m, yerinden edilme ve \u0131st\u0131rap demek. Her yeni kriz, kendinden \u00f6ncekilerin ma\u011fdurlar\u0131n\u0131 unutmaya terk etse de var olan milyonlarcas\u0131na milyonlarcas\u0131n\u0131 daha ekliyor.<\/p>\n\n\n\n T\u00fcrkiye 2014 y\u0131l\u0131ndan bu yana 3,2 milyondan fazlas\u0131n\u0131 ge\u00e7ici koruma alt\u0131ndaki Suriyelilerin olu\u015fturdu\u011fu 3,5 milyonu a\u015fk\u0131n m\u00fclteci ve s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131yla d\u00fcnyada en fazla m\u00fclteciye ev sahipli\u011fi yapan \u00fclke konumundad\u0131r. Bu n\u00fcfusun yakla\u015f\u0131k %2\u2019si Ge\u00e7ici Bar\u0131nma Merkezlerinde ya\u015farken b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu T\u00fcrkiye\u2019nin 81 ilinde kentsel alanlarda, kent \u00e7evresindeki alanlarda veya k\u0131rsal alanlarda ev sahibi toplum i\u00e7erisinde ya\u015famaktad\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019nin yasal \u00e7er\u00e7evesi; m\u00fclteci ve s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar\u0131 ulusal d\u00fczeyde, il d\u00fczeyinde ve yerel d\u00fczeyde kamu sistemleri taraf\u0131ndan sa\u011flanan hizmetlere d\u00e2hil eden bir kapsay\u0131c\u0131l\u0131k ve uyumla\u015ft\u0131rma politikas\u0131yla desteklemektedir.<\/p>\n\n\n\n T\u00fcrkiye\u2019nin 12 y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcredir uluslararas\u0131 korumaya ihtiya\u00e7 duyan bireylere y\u00f6nelik y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc kapsay\u0131c\u0131 insani yard\u0131m politikas\u0131, bu y\u0131l \u015eubat ay\u0131nda meydana gelen, 11 ili ve 15 milyon insan\u0131 etkileyen y\u0131k\u0131c\u0131 depremlerde \u00fclkenin g\u00f6sterdi\u011fi acil m\u00fcdahalede de yans\u0131mas\u0131n\u0131 bulmu\u015ftur. Depremden etkilenenlerin 1,74 milyonu y\u0131k\u0131lan binalarda T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131yla birlikte ya\u015fayan g\u00f6\u00e7menlerdir.<\/p>\n\n\n\n Kurumlar aras\u0131 m\u00fcdahalenin bir par\u00e7as\u0131 olarak UNHCR, T\u00fcrkiye\u2019deki acil m\u00fcdahale \u00e7abalar\u0131n\u0131 ba\u015f\u0131ndan beri desteklemektedir. Devletin talebi \u00fczerine ko\u015fullar\u0131 iyile\u015ftirmek ve erken toparlanmay\u0131 desteklemek amac\u0131yla aralar\u0131nda m\u00fcltecilerin ve ev sahibi n\u00fcfusun da bulundu\u011fu afetzedelere da\u011f\u0131t\u0131lacak \u00e7ad\u0131r, yatak ve mutfak setleri gibi yakla\u015f\u0131k 3 milyon temel yard\u0131m malzemesini yetkililere teslim etmi\u015ftir. Ayr\u0131ca \u00f6zel ihtiya\u00e7 sahiplerine yard\u0131m sa\u011flayarak bu ki\u015filerin dok\u00fcmantasyon ve sosyal koruma gibi hizmetlere ula\u015fmalar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Depremlerin kal\u0131c\u0131 etkileri, \u00f6zellikle k\u0131r\u0131lgan gruplar ve bireyler i\u00e7in zorlay\u0131c\u0131 olmaya devam etmektedir; bu ki\u015filer, afetin boyutu g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulunduruldu\u011funda en fazla zarar g\u00f6ren ve toparlanmas\u0131 en yava\u015f ger\u00e7ekle\u015fenlerdir. A\u011fustos 2023\u2019te yap\u0131lan kurumlar aras\u0131 koruma ihtiya\u00e7 analizi, bu dinamiklerin m\u00fcltecilerin ve ev sahibi topluluk \u00fcyelerinin ya\u015famlar\u0131 \u00fczerindeki olumsuz etkilerini ortaya koymaktad\u0131r. \u00d6yle ki kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n %80\u2019inden fazlas\u0131 maddi \u015fartlar\u0131nda olumsuz bir de\u011fi\u015fiklik ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirirken %90\u2019\u0131 ayl\u0131k harcamalar\u0131n\u0131 ve temel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 t\u00fcm\u00fcyle kar\u015f\u0131layamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulam\u0131\u015ft\u0131r. Bu bulgular, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir ge\u00e7im kaynaklar\u0131yla, \u00e7ok ama\u00e7l\u0131 nakit yard\u0131m\u0131 ve kapsaml\u0131 sosyal yard\u0131mlarla desteklenmedi\u011fi takdirde pek \u00e7ok hanenin g\u0131da kriziyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. \u0130htiya\u00e7lar\u0131n\u0131 ve harcamalar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamakta zorlanan hanelerin benimsedi\u011fi ilk \u00fc\u00e7 hayatta kalma stratejisi aras\u0131nda g\u0131da harcamalar\u0131n\u0131 ve t\u00fcketimini azaltman\u0131n bulundu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde bireylerin sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015fmas\u0131 da olas\u0131 g\u00f6r\u00fcnmektedir.<\/p>\n\n\n\n Depremden etkilenenlerin hayatlar\u0131n\u0131 yeniden kurmalar\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmak \u00fczere toparlanma, yeniden in\u015fa ve kalk\u0131nma giri\u015fimlerine etkin kat\u0131l\u0131m ve bu ki\u015filerin acil insani ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131n\u0131 desteklemek gibi bi\u00e7imlerde T\u00fcrkiye\u2019ye y\u00f6nelik deste\u011fin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. K\u00fcresel M\u00fclteci Mutabakat\u0131 do\u011frultusunda m\u00fcthi\u015f bir dayan\u0131\u015fma \u00f6rne\u011fi sergileyerek milyonlarca m\u00fclteciyi kabul eden, koruyan ve yard\u0131m eden T\u00fcrkiye halk\u0131na bu b\u00fcy\u00fck afet kar\u015f\u0131s\u0131nda ayn\u0131 destek ve c\u00f6mertli\u011fi g\u00f6sterme noktas\u0131nda UNHCR uluslararas\u0131 topluma \u00e7a\u011fr\u0131da bulunmaktad\u0131r. Mutabakat\u0131n merkez\u00ee d\u00fczenlemesi olan ve Aral\u0131k 2023\u2019te Cenevre\u2019de ger\u00e7ekle\u015ftirilen ikinci K\u00fcresel M\u00fclteci Forumu, somut taahh\u00fctleri ve katk\u0131lar\u0131 duyurmak, kaydedilen ilerlemeyi de\u011ferlendirmek ve mutabakat\u0131n hedeflerini desteklemek \u00fczere \u00e7\u0131kar\u0131lan dersler, f\u0131rsatlar, zorluklar ile y\u00fck ve sorumluluk payla\u015f\u0131m yollar\u0131 \u00fczerinde de\u011ferlendirmelerde \u00f6nemli f\u0131rsatlar sunmu\u015ftur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" G\u00fcn\u00fcm\u00fczde evlerini terk etmek zorunda kalan insanlar\u0131n say\u0131s\u0131 \u015fimdiye dek kaydedilen en y\u00fcksek seviyeye ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Haziran 2023 itibar\u0131yla d\u00fcnya genelinde 110 milyon ki\u015fi zul\u00fcm, \u00e7at\u0131\u015fma, \u015fiddet, insan haklar\u0131 ihlalleri ve kamu d\u00fczenini ciddi \u015fekilde bozan olaylar nedeniyle zorla yerinden edilmi\u015ftir. K\u00fcresel m\u00fclteci n\u00fcfusu 2023 y\u0131l\u0131 ortas\u0131nda 36,4 milyona ula\u015farak 2022 y\u0131l\u0131 sonuna k\u0131yasla %3 yani…<\/p>\n